Każdy z nas ma jakieś talenty albo kompetencje, z których na co dzień nawet nie zdaje sobie sprawy. A jednak są to umiejętności na naprawdę wysokim poziomie - nieuświadomione kompetencje.
Czym są nieuświadomione kompetencje?
Zacznijmy od początku. Nieuświadomione kompetencje to albo talent, albo ukryta wiedza, które mamy rozwinięte naprawdę mistrzowsko, takie nad którymi się nie zastanawiamy, działamy niejako z automatu, nie myśląc o kolejnych krokach - jednym słowem są tak rozwinięte, że przestajemy je zauważać i traktujemy jak coś naturalnego. Wykorzystywanie ich w praktyce przychodzi nam z łatwością, dlatego wydają się nam czymś oczywistym. Działamy po prostu na autopilocie. Powodem, dla którego tak się dzieje jest ludzka umiejętność uczenia się przez obserwację, doświadczenie, bez pełnej świadomości, że oto teraz się uczymy - dlatego zdarza się mylić wiedzę z intuicją. Nie wiemy, że wiemy.
Nieuświadomiona kompetencja lidera
Kompetencje przywódcze również mogą być nieuświadomione. Możemy nieświadomie używać języka wpływu, nieświadomie rozpoznawać emocje swoich pracowników, wchodzić w rolę eksperta. Wiele miękkich kompetencji działa na zasadzie kompetencji nieuświadomionych.
Obudzić świadomość
Niedostrzeganie swoich własnych kompetencji niesie ze sobą wiele negatywnych konsekwencji, dlatego warto pracować nad ich odkrywaniem.
- Uzyskanie realnego poczucia kompetencji pozwala na ich rozwijanie.
- Uświadomione kompetencje można przełożyć na świadome wybory i decyzje zawodowe.
- Świadomość własnych kompetencji pozwala zwalczać syndrom oszusta, który utwierdza nas w przekonaniu, że nie zasłużyliśmy w pełni na swoje osiągnięcia.
- Świadome zarządzanie swoją wiedzą pozwala we właściwy sposób określić poziom wagi naszych działań i świadomie mówić o swojej wartości. Często bowiem rzeczy, które przychodzą nam łatwo uznajemy za błahe, mniej istotne niż są w rzeczywistości.
Pokłosiem myślenia, że trzeba się ciężko napracować by osiągnąć sukces, jest umniejszanie sobie, jeśli sukces przyszedł łatwo.
Nieuświadomiona kompetencja w zespole
Członkowie zespołów mogą nawzajem dzielić się swoją wiedzą… o ile jest ona uświadomiona. Liderzy liczą, że ich kompetentni podwładni nauczą czegoś pozostałych i może pojawić się problem. Będąc na najwyższym szczeblu kompetencji nieświadomie pomijamy poszczególne etapy podczas tłumaczenia problemu, robimy skróty myślowe, a nieoczywiste rzeczy uznajemy za oczywiste dla każdego. A przekazanie specjalistycznej wiedzy wymaga często cofnięcia się, zrozumienia, jak na daną kwestię patrzą laicy. Trudnością jest też dopasowanie się poziomem do osób, których wiedza na dany temat jest dużo mniejsza. Co w takiej sytuacji może zrobić lider, jeśli wiem że nie może opierać funkcjonowania zespołu na jednostce?
- Obserwować pracę eksperta i poprosić go o opisywanie podejmowanych działań i decyzji.
- Dobrze działa nagranie eksperta podczas pracy - oczywiście za jego zgodą.
- Spisać podjęte przez eksperta decyzje, momenty zwrotne, początki procesów.
- Poprosić eksperta o spisanie jego najczęstszych błędów.
A po więcej wiedzy, przykładów z życia i moich osobistych obserwacji zapraszam do wysłuchania 131. odcinka podcastu na Spotify oraz Apple Podcasts!
